Pina Bausch (1940-2009)

Vernieuwer moderne danskunst

Eind juni 2009 overleed plotseling Pina Bausch. Zij was een belangrijke choreografe en artistiek leidster van het Tanztheater in Wuppertal. Bausch gold als een revolutionaire kunstenaar. Zij creëerde spraakmakende en expressieve dansvoorstellingen. Voorbeelden hiervan zijn "Frühlingsopfer" (1975), "Kontakthof" (1978) en "Café Müller" (1978).

Beginjaren

De Duitse choreografe Pina (Philippine) Bausch werd in 1940 geboren in Solingen. Haar ouders hadden het altijd druk in hun horecagelegenheid in Solingen. Zij hadden geen tijd voor haar, vertelde ze later. Als kind verstopte ze zich onder een tafel in het café en bestudeerde vanuit die positie het gedrag van de volwassenen. De caféstoel werd in latere jaren een veelvoorkomend toneelattribuut in haar voorstellingen.
Bausch kreeg haar opleiding aan de Juilliard School in New York. In 1962 keerde ze terug in Duitsland en trad toe tot het Folkwang-Ballet van Kurt Jooss. Dit was geen toeval, want voordat zij naar Amerika vertrok had zij bij Jooss aan de Folkwang Hochschule in Essen gestudeerd. Pina Bausch maakte haar eerste choreografieën bij dit Folkwang-Ballet. Een jaar werd ze de artistiek leider van het dansgezelschap.

Tanztheater Wuppertal

Pina Bausch was vanaf 1973 verbonden aan het nieuwe Tanztheater in het Duitse Wuppertal. Bausch zou tot haar overlijden in 2009 verbonden blijven met dit gezelschap. Dankzij Bausch werd Wuppertal een van de belangrijkste danscentra van de wereld.
De terugkerende thema's in het werk van Pina Bausch waren relaties tussen man en vrouw en seksuele verschillen. Bausch was, zoals gezegd, revolutionair. Herhalingen werden gebruikt om de vergeefsheid en onbeduidendheid van het menselijk handelen te demonstreren. Zij introduceerde gesproken woord en dans in haar dansproducties. Talrijke theatrale middelen werden door Bausch aan de dans toegevoegd. Om vernieuwingen door te voeren werden onder meer studiereizen gemaakt. Voor de productie "Água" bijvoorbeeld, bracht Bausch met haar dansers enige tijd door in Brazilië om de cultuur en de bevolking daar te bestuderen.
Het dansgezelschap van Pina Bausch bezocht enkele keren Nederland. Zo was Bausch in 2003 te gast op het Holland Festival.

Bewondering

Pina Bausch kreeg verschillende prijzen voor haar baanbrekende werk. Haar voorstellingen werden meerdere malen door toneelcritici als 'beste theaterproductie van het jaar' gekozen. Bausch gaf weinig interviews, maar was wel te zien in enkele films, waaronder "E la nave va" (1983, Fellini) en "Habla con ella" (2001, Pedro Almodóvar). Voor de liefhebbers is de documentaire van Anne Linsel uit 2006 interessant. Hierin praat Pina Bausch openhartig over haar leven en werk.
Pina Bausch overleed op 30 juni 2009 op 68-jarige leeftijd. Het droeve nieuws werd door een medewerker van het Tanztheater in Wuppertal bekendgemaakt. Een week voor haar dood werd kanker bij de choreografe vastgesteld.

Lees verder: meer informatie

Hoofdpagina Film en Toneel
Serge de Diaghilev
Katherine Dunham
Benjamin Harkarvy
Maude Lloyd

Met deze cd-rom kunt u vele uren genieten van de rijkdom van onze vaderlandse geschiedenis en in het bijzonder van de prachtige kastelen en huizen die Nederland rijk is.
Nederlandse kastelen