Arnhem

Arnhem aan de Rijn

De stad Arnhem is niet gebouwd op de oevers van de Rijn, maar op een hogergelegen gedeelte bij de Jansbeek. Arnhem ontstond op de plek waar de weg tussen Nijmegen en Utrecht/Zutphen zich splitste. Pas toen de loop van de Rijn rond het jaar 1500 door de Arnhemmers verlegd werd, kwam Arnhem aan de rivier te liggen.

Hoofdstad van Gelderland

Arnhem is nooit een echte industriestad geweest. Er zijn natuurlijk wel industrieën gevestigd, maar vooral de hoofdvestigingen van multinationals en dienstverlenende bedrijven geven de toon aan. Daarnaast is Arnhem een bestuursstad. Arnhem is de hoofdstad van Gelderland en de zetel van verschillende overheidsinstanties.

Toeristische bestemming

Arnhem was aan het begin van de twintigste eeuw een belangrijke bestemming voor toeristen. De bosrijke omgeving had veel te bieden voor de stedeling en bracht sommigen in vervoering: "Arnhem, de heerlijke, jonge bloemenstad. Al van de dijk, voor je nog langs de IJssel fietst, zie je ver vooruit tegen de grijze hoogte van de Veluwe haar huizen liggen," schreven Jan Feith en Charles Behrens aan het begin van de twintigste eeuw in 'Zwerftochten door ons land'.
Arnhem door de ogen van Jan Feith en Charles Behrens

Elisabeth Gasthuis

Het St. Elisabeth Gasthuis aan de Utrechtseweg in Arnhem was in de late negentiende eeuw een van de meest efficiënte ziekenhuizen binnen Nederland. Met de bouw van het ziekenhuis werd in 1893 begonnen.
Elisabeth Gasthuis

Museum voor Moderne Kunst

De meest kleurrijke en populaire museumdirecteur in Arnhem was ongetwijfeld Pierre Janssen (1926-2007). Tijdens zijn hele leven probeerde Pierre Janssen om kunst en cultuur voor een breed publiek toegankelijk te maken.
Museum voor Moderne Kunst Arnhem

Provinciehuis

Het Huis der Provincie aan de Markt werd aan het einde van de jaren veertig door de architecten J.J.M. Vegter, H. Brouwer en T.T. Deurvorst ontworpen in opdracht van het Provinciaal bestuur van Gelderland. Het 'Gouvernementsgebouw' was tijdens de gevechten in september 1944 zwaar beschadigd geraakt. Herstel was wel mogelijk, maar men besloot tot nieuwbouw, zodat de Markt vergroot kon worden. Eigenlijk stond het 'Gouvernementsgebouw' in de weg. Het nieuwe Provinciehuis kwam aan de Rijnzijde van de Markt naast de Sabelpoort. Het Provinciehuis in Arnhem werd in 1950 opgeleverd.
Provinciehuis

Luxortheater

Het Luxortheater werd tijdens de Eerste Wereldoorlog gebouwd op het Nieuwe Plein 47. Tegenwoordig heeft dit deel van de straat een andere naam. Het pand, dat ook wel werd aangeduid als het 'Tuschinski van het oosten', verhuisde naar Willemsplein 10.
Luxortheater

Paleis van Justitie

Op de plek van het enkele jaren geleden verbouwde moderne Paleis van Justitie aan de Walburgstraat, stond vanaf de negentiende eeuw ook reeds een voornaam pand, waarin recht werd gesproken. Dit gerechtsgebouw in neoclassicistische stijl werd in 1833 gebouwd onder leiding van stadsarchitect Anthony Aytink van Falkenstein.
Paleis van Justitie

St Janskerk of Koepelkerk

Op het Jansplein in Arnhem staat de creatie van Anthony Aytink van Falkenstein. Het is een kerkje in de neoclassicistische stijl, de bouwstijl die in de mode was, toen in 1837 de eerste steen in opdracht van de Nederlands Hervormde Kerkvoogdij werd gelegd. De Janskerk heeft een bijzondere vorm. Het kerkje staat, omgeven door cafés en restaurants, midden op het Jansplein. Als u om de kerk loopt kunt u goed zien dat de grondvorm van deze koepelkerk bestaat uit een regelmatige achthoek.
St Janskerk of Koepelkerk

Betaald parkeren in Arnhem

Tegenwoordig is de auto, hoe graag stadsbestuurders het ook willen, niet meer weg te denken uit het stadsbeeld. Er worden transferia ingericht om de auto uit het centrum van de steden te weren.
Betaald parkeren in Arnhem

Ark van Noach

Op de hoek van de Rijnstraat in Arnhem, vlakbij het uitgaanscentrum van de Korenmarkt, is het restaurant Ark van Noach gevestigd. Dit restaurant serveert Turkse specialiteiten. In de ruit weerspiegelt de opgang naar de Nelson Mandelabrug en het verwaarloosde gebied met de Blauwe Golven van Peter Struycken.
Ark van Noach

Arnhem Modestad

Arnhem profileert zich steeds meer als modestad. Dit is niet toevallig. Sinds 1953 heeft de Kunstacademie in deze stad een succesvolle modeafdeling. De afdeling voor modeontwerpen en modetekenen werd opgericht door de legendarische Elly Lamaker. In de eerste jaren volgden slechts een klein aantal studenten de lessen van Lamaker. De modeafdeling van de Arnhemse Academie voor beeldende kunst en vormgeving ontwikkelde zich daarna razendsnel.
Arnhem Modestad

Airborneplein

Het Airborneplein aan de centrumkant van de John Frostbrug, dankt haar naam, net als de brug, aan de strijd, die zich op deze plek tijdens de Tweede Wereldoorlog afspeelde. In september 1944 werd hier aan de voet van de Rijnbrug door de manschappen van John Frost hard gevochten.
Airborneplein

Bothaplein

Het Bothaplein in Arnhem is vernoemd naar de Zuid-Afrikaanse militair en staatsman Louis Botha (1862-1919). Botha was een van de pioniers van de Nieuwe Republiek. Hij werd in 1897 lid van de eerste Volsraad van de Zuid-Afrikaanse Republiek.
Bothaplein

Gele Rijdersplein

Het Gele Rijdersplein ligt tussen het Willemsplein en de Looijerstraat. Het plein wordt door winkels, kantoren en bankgebouwen omgeven. Op de parkeerplaats, in het midden van het plein, is soms een plaatsje vrij voor uw auto.

Jansplein

Het Jansplein ligt aan de Doelenstraat in het centrum van Arnhem. Aan de andere kant wordt het plein ontsloten door de Ruiterstraat, de Marienburgstraat en de Jansplaats. Midden op het Jansplein staat de Koepelkerk.

Janssingel

De Janssingel in Arnhem draagt eigenlijk twee namen, de centrumzijde heet Jansbinnensingel en de overkant van de straat wordt aangeduid als Jansbuitensingel. De twee straten worden gescheiden door een park.

Koningstraat

De Koningstraat loopt van de Broerenstraat tot het Land van de Markt. In deze winkelstraat is ondermeer de bibliotheek gevestigd.

Korenmarkt

De Korenmarkt met omliggende straten is tegenwoordig het uitgaanscentrum van Arnhem. Vanaf het Willemsplein kan de Korenmarkt bereikt worden via de Korenstraat.

Musis Sacrum

Musis Sacrum is officieel gevestigd op de Velperbuitensingel aan het Velperplein. De concertzaal Musis Sacrum staat sinds 1847 centraal in het muziekleven van Arnhem, de laatste honderd jaar is het gebouw tevens het huis van Het Gelders Orkest.

Openluchtmuseum

Het Openluchtmuseum is gevestigd op de Schelmseweg op het voormalige landgoed De Waterberg, vlakbij de dierentuin aan de noordkant van Arnhem.

Rijn

De Rijn splits de stad Arnhem in twee delen. Lange tijd hield de rivier stadsuitbreiding naar het zuiden tegen. De grootschalige bebouwing in deze streek kwam pas tot stand, nadat de John Frostbrug in de jaren dertig gereed kwam.

Rijnkade

De Rijnkade loopt parallel aan de rivier de Rijn. De straat begint aan de Nieuwe Kade en loopt tot de Nelson Mandelabrug. Vanaf deze brug kun je je weg aan de waterkant vervolgen via de Boterdijk.

Roermondsplein

De situatie op het Roermondsplein is in de 20e eeuw totaal veranderd. De Schipbrug maakte plaats voor de toegangswegen naar de Nelson Mandelabrug, waarmee de stad Arnhem een nieuwe verbinding over de Rijn kreeg met Arnhem-Zuid.

Kasteel Zypendaal

Kasteel Zypendaal staat op landgoed Zijpendaal aan de Zijpendaalseweg. Het huidige kasteel Zypendaal werd in de 18e eeuw gebouwd en werd later door diverse verbouwingen sterk gewijzigd.
Kasteel Zypendaal

Huis Sonsbeek

Huis Sonsbeek kijkt uit over het centrum van de stad in de richting van het station. De ingang van Huis Sonsbeek, aan de Apeldoornse weg, ligt enkele tientallen meters verwijderd van deze verkeersweg. Als je voor de ingang staat kijk je dwars door het huis heen door de open deuren aan de terraskant. Voor deze achteringang hangen de nieuwe flats bij het station als een schijnbare luxaflex.
Huis Sonsbeek

Spookstad Arnhem

Na de mislukte Slag om Arnhem moesten de Arnhemse burgers op last van de Duitse bezetter de stad in september 1944 verlaten. Grote delen van de stad waren verwoest of in brand gestoken. 95.000 Arnhemmers werden ondergebracht bij gastgezinnen in andere plaatsen in Nederland.
Spookstad Arnhem

Evacuatie Arnhem 1944

In het Openluchtmuseum staat een monument ter herinnering aan de evacuatie van de Arnhemse burgers in 1944. Dit oorlogsmonument staat verdekt opgesteld tussen de bomen van het Openluchtmuseum. Na de mislukte geallieerde aanval, Market Garden, op Arnhem in september 1944, moesten de Arnhemse burgers Arnhem op last van de Duitse bezetter verlaten.
Evacuatie Arnhem 1944

Fietsen in Arnhem

Nederland is een fietsland. Het is een vervoermiddel dat past bij de typisch zuinige Nederlander. De fiets is goedkoop in gebruik en je kunt hem altijd wel ergens kwijt. Als je in de binnensteden van de Nederlandse steden loopt zie je dat de Nederlander de fiets steeds meer ziet als een wegwerpartikel.
Fietsen in het centrum

Haphoek Ratelband

De Haphoek in de Roggestraat 31 in Arnhem werd ontworpen door architect W. de Vrind jr. als winkel en woonhuis. De Vrind ontwierp het markante pand in 1919 in de stijl van de Amsterdamse School in opdracht van de uitbater van sigarenwinkel Cardozo.
Haphoek Ratelband

Witte Watermolen

Vanaf de Veluwe lopen vele beekjes naar lager gelegen gebieden bij de rivieren de Rijn en de IJssel. De Jansbeek stroomt vanuit het noorden naar het centrum van Arnhem. Net voor de oorspronkelijke stadswallen ligt het prachtige stadspark Sonsbeek. Daar, parallel aan de Zijpendaalseweg, ligt de Jansbeek.
Witte Watermolen

Museum Bronbeek in Arnhem

Museum Bronbeek is een van de oudste musea van Nederland. Het museum schenkt aandacht aan ons koloniale verleden in Nederlands-Indië. Het ontstond als tehuis voor oud-KNIL-militairen, maar tegenwoordig kunnen militairen uit alle delen van de Nederlandse krijgsmacht, met uitzondering van officieren, hun oude dag in Bronbeek slijten.
Museum Bronbeek

Nationaal Historisch Museum Arnhem

In 2006 besloot de Nederlandse regering dat er behoefte bestond aan een museum voor Nederlandse geschiedenis. Dit nieuwe museum moet het complete verhaal van de Nederlandse geschiedenis vertellen en de elementen samenvatten, die nu reeds in andere musea te zien zijn.
Nationaal Historisch Museum Arnhem

Historisch Museum Arnhem

Helaas weten weinig mensen dat in het centrum van Arnhem nu al een Historisch Museum kan worden bezocht. Het Historisch Museum van Arnhem is gevestigd in een statige patriciërswoning, het voormalige Burgerweeshuis, aan de Bovenbeekstraat.
Historisch Museum Arnhem

Koning Eenoog

Karel van der Heyden (Koning Eenoog) bekeek Bronbeek net als ik door één lens, toen hij in 1887 op aandrang van koning Willem III commandant van Bronbeek werd. Nadat hij in maart 1881 het leger verliet met de rang van luitenant-generaal, vestigde Van der Heyden zich in Nederland. Hij werd adjudant van koning Willem III en later koningin Wilhelmina. Karel van der Heyden stond bij de Oranjes zeer in de gunst. In 1898 werd hij uitverkoren om tijdens de inhuldiging van Wilhelmina het Rijkszwaard te dragen.
Koning Eenoog

Tramremise

De Tramremise werd op 18 september 1944 verwoest tijdens de slag om Arnhem. Na die tijd liet het gemeentelijk vervoerbedrijf trolleybussen rijden in plaats van elektrische trams.

Land van de Markt

Arnhem is, na de grote steden in het westen, de vijfde winkelstad van Nederland. De Arnhemse winkels vervullen een streekfunctie. Vanuit de verre omtrek komen kopers en kijkers naar de speciaalzaken in de binnenstad.
Land van de Markt is het pleintje, waar de belangrijkste winkelstraten van Arnhem, Koningstraat, Ketelstraat, Bovenbeekstraat, Roggestraat en Beekstraat samenkomen.
Land van de Markt

Draaiorgel Veronica

Het winkelend publiek komt ze op drukke dagen nog wel eens tegen in de gemoedelijke binnensteden van Nederland. In het buitenland heb ik nog nooit een draaiorgel gezien. Het draaiorgel Veronica is regelmatig te vinden in Arnhem en omstreken. Ben Hendriks fotografeerde deze speeldoos op wielen in Velp tijdens de Oranje Klassieker Rit.
Draaiorgel Veronica

Eusebiuskerk en Duivelshuis

De Grote of Eusebiuskerk werd tijdens de Tweede Wereldoorlog zwaar beschadigd. Aan deze driebeukige kruisbaseliek in laat-gotische Nederrijnse stijl werd gebouwd tussen 1452 en 1560.
Het Duivelshuis staat aan de Walburgstraat tussen de Eusebiuskerk en het gemeentehuis. Het Duivelshuis werd waarschijnlijk in de tweede helft van de 15e eeuw gebouwd voor de Arnhemse schepen en burgemeester Johan Mynschart.
Eusebiuskerk
Duivelshuis

Velperplein

De Eusebiussingel en de Janssingel worden via het Velperplein verbonden met de schilderachtige dorpen van de Gemeente Rheden via de Steenstraat, die later Velperweg heet.

Walburgis

De Walburgis staat tussen de Beekstraat, Damstraat, Eusebiusbinnensingel en de Nijmeegseweg op een grondstuk dat St. Walburgsplein wordt genoemd.

Willemsplein

Het Willemsplein verbindt de Zijpendaalseweg, de Janssingel, het Gele Rijdersplein, het Nieuwe plein en het Stationsplein.

Reisreportage Arnhem

Burgers' Zoo
Nationaal Openluchtmuseum