Nijmegen: Joris Ivensplein

Korenbeurs

De plek in Nijmegen, waar nu het Joris Ivensplein ligt, heb ik nog op mijn netvlies staan met het beeld uit de jaren zestig en zeventig, toen op deze plek de Korenbeurs en de veemarkt stonden. Deze plaats was het vertrekpunt van de Betuwetocht, die ik samen met mijn vader als jongetje maakte. Het was zwoegen op de dijk bij Dodewaard met mijn kleine beentjes. Uiteindelijk arriveerden de fietsers weer bij het vertrekpunt. We hadden veel gezien, maar waren geen meter opgeschoten. Als troost kreeg ik een medaille van de organisatie.

Herinrichting

Toen de stadsmuren van Nijmegen geslecht werden in de negentiende eeuw ontstond aan het einde van de Lange Hezelstraat ruimte. Op deze plaats werd in 1882 de Korenbeurs gebouwd. Erachter, waar nu een appartementencomplex staat, kreeg vanaf 1885 de veemarkt een plaats.
In de jaren zeventig en tachtig van de twintigste eeuw werd een groot deel van de benedenstad herbouwd. Het beursgebouw werd gesloopt en op deze plaats kwam het later naar de cineast Joris Ivens vernoemde plein. Het gekonkel rond de stadsvernieuwing van de benedenstad in Nijmegen zou een mooi onderwerp voor de documentairemaker zijn geweest, maar toen had Ivens zijn blik allang naar het buitenland verruimd.

Joris Ivens

Filmmaker en regisseur Joris Ivens (1898 -1989) werd in Nijmegen geboren. Ivens was jarenlang omstreden door zijn film waarmee hij de onafhankelijkheidsbeweging in Indonesië ondersteunde. Joris Ivens werd bekend met avant-garde documentaires als "De brug" (1928), "Regen" (1929) en "Zuiderzee" (1930). In deze films experimenteerde hij met bewegingen en ritmes. Later raakte hij steeds meer geïnteresseerd in sociale kwesties en werd hij overtuigd communist. Ivens maakte in de jaren dertig onder meer films over een mijnwerkersstaking in de Borinage in België, over de Spaanse burgeroorlog en over de Russische werkvreugde onder Stalin.
De documentaire "Indonesia calling" (1946) over de onafhankelijkheidsbeweging in Indonesië bracht hem in conflict met de Nederlandse autoriteiten. Van 1948 tot 1957 moest hij bijvoorbeeld elke vier maanden zijn paspoort vernieuwen.

Eerherstel

Pas in 1985 bood de Nederlandse Staat hiervoor haar verontschuldigingen aan. In 1988 werd aan Joris Ivens het ereburgerschap van de gemeente Nijmegen toegekend. Vanwege zijn verdiensten wordt de Nijmeegse filmmaker nog jaarlijks op het documentairefestival IDFA geëerd met de uitreiking van de Joris Ivens Award.
Midden op het Joris Ivensplein staat een metershoog monument van plaatstaal, dat door de bevolking al snel als 'flessenopener' werd aangeduid. U dient dit in 1990 onthulde kunstwerk echter te interpreteren als een gestileerde filmcamera.

Uw Reactie

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder: reis verder door Nijmegen

Nijmegen
Bombardement februari 1944
Kronenburgerpark
P. de Gruyter & Zn
Eendracht maakt macht
Waalbrug bij Nijmegen