Mergelp bij de Duivelsberg

Prachtig heuvelgebied bij Nijmegen

De Duivelsberg is een prachtig heuvelgebied in de gemeente Ubbergen tussen Beek/Berg en Dal en de Duitse grens. Tot 1949 behoorde de Duivelsberg tot Duitsland. In dit jaar werden verscheidene gebieden in Nederland ten koste van Nederland geannexeerd, zoals bij voorbeeld een deel van het gebied de Selfkant ten noorden van Brunssum, dat onder de naam Drostambt Tudderen tot 1963 deel uitmaakte van Nederland.
De Duivelsberg was het enige voormalige Duitse gebied, dat, dankzij de inspanningen van de politicus Marinus van der Goes van Naters in 1963 niet aan Duitsland werd teruggegeven. Een van de redenen was dat in het gebied slechts enkele mensen woonden en deze waren allen Nederlandstalig.

Markante heuvels

In het gebied van de Duivelsberg liggen enkele markante heuvels. De hoogste is ca 80 m hoog boven NAP. Dit is de motte Mergelp. De hoge heuvel is verbonden met een lagere heuvel ten noordoosten van de grote motte gelegen, een unicum in Nederland. Aanvankelijk werd gedacht dat de kleinere en lager gelegen motte moest worden beschouwd als de voorburcht van de grote motte. Dit blijkt echter, gelet op de ligging en de omgevende wallen, niet het geval. De kleine motte dient beschouwd te worden als een vooruitgeschoven uitkijkpost. Vanaf deze motte heeft men een schitterend uitzicht op de Duffel, de oostelijke voortzetting op Duits gebied van de 'De Ooij' ten oosten van Nijmegen.

Motte

De voorburcht van de grote motte bevindt zich juist ten noorden daarvan. Aan de noord en oostzijde van deze wal zijn de contouren van een droge gracht nog te onderscheiden.
Het archeologisch onderzoek dat in 1975 werd uitgevoerd heeft duidelijk gemaakt dat de grote motte met wallen en grachten inderdaad ten dele een kunstmatige oorsprong heeft. Tijdens het onderzoek kon geen bebouwing van de motte worden aangetoond. Waarschijnlijk is het complex nooit afgebouwd.

Recent onderzoek Mergelp

Uit recent onderzoek is gebleken dat Mergelp gezien moet worden als één van de sterkten, die gebruikt zijn door het echtpaar Adela en Balderik, die rond het jaar 1000 luidruchtig van zich hebben laten horen in de strijd om de macht in het rivierengebied. Zij hadden zich ook gevestigd op de Duno bij Heveadorp in de gemeente Renkum en op de grote motte Opladen of Uplade, die tegenwoordig vereenzelvigd wordt met de motte Montferland bij 's-Heerenberg.
Nog in de twaalfde eeuw behoorde de Duivelsberg onder de bezittingen van het klooster te Zyfflich, waar de stichter, Balderik, de echtgenoot van Adela na zijn dood in 1021 werd begraven. Het is dus zeker niet onmogelijk dat Balderik inderdaad de bouwer van Mergelp is geweest.

Locatie Mergelp

De dubbelmotte Mergelp ligt enkele tientallen meters ten noorden van het pannenkoekenrestaurant De Duivelsberg in Berg en Dal, gemeente Ubbergen. De eeuwenoude weg, de Holdeurn, loopt van het centrum van Berg en Dal naar de grensovergang bij Kranenburg. Na ongeveer één kilometer kan via een smalle bosweg naar links, de parkeerplaats bij het restaurant worden bereikt.

Literatuur

- Eliëns, F.M., en J. Harenberg, Middeleeuwse kastelen van Gelderland, Rijswijk, 1984.
- Aarts, Bas, De vroege burchten bij Alpertus van Metz in relatie tot het Kasteel van Boxmeer, in: Het Brabants Kasteel, december 2007.
- Eigen documentatie.

Informeer uw vrienden

Geef uw reactie via Facebook of laat weten wat u vindt van dit artikel via of Twitter of Google +1

Tweet

Follow @absolutefigures

Lees verder over kastelen: meer kasteelinformatie

Nederlandse Kastelen
Nederlandse kastelen: van motte tot buitenplaats
Nederlandse Kastelen bekijken
Dossier Kastelen
Duno of Hunneschans
Kasteel Bronkhorst
Burcht van Leiden
Burcht van Kessel
Havezate Mensinge in Roden
Kasteel Heenvliet of Ravesteyn
Jachtslot Mookerheide
Ubbergen

Ruud van Capelleveen laat met Koning Eenoog zien dat geschiedenis niet saai is en zeker niet dor beschreven hoeft te worden. De foto’s zijn paginabreed en illustreren de artikelen op treffende wijze.
Deze cd-rom bevat veel informatie.
U zult uren genieten van Koning Eenoog.

• Geniet van geschiedenis
• Markante plekken met een interessante historie
• Iedereen kan met onze cd-rom overweg

Wilt u meer weten over geschiedenis ?