George Marshall (1880-1959)

Amerikaanse generaal en staatsman

De Amerikaanse generaal en staatsman George Marshall was een belangrijk strateeg tijdens de Tweede Wereldoorlog, maar hij is in Europa vooral bekend geworden door zijn Marshallplan om na deze oorlog met Amerikaanse financiële steun herstel tot stand te brengen. Hij ontving hiervoor in 1953 de Nobelprijs voor de Vrede.

Opleiding

George Catlett Marshall werd op 31 december 1880 geboren in Uniontown, Pennsylvania. Hij groeide op in een gezin uit de middenklasse. Zijn vader was handelaar in steenkool en cokes. De jeugd van George werd gekenmerkt door discipline, sport en een vroege interesse in militaire zaken. George Marshall volgde van 1897 tot 1901 een militaire opleiding aan het Virginia Military Institute in Lexington. Tijdens de Eerste Wereldoorlog was George Marshall stafmedewerker bij de bevelhebber van de Amerikaanse troepen in Europa.

Tweede Wereldoorlog

In 1939 werd George Marshall benoemd tot stafchef van het Amerikaanse leger. Marshall kan als architect worden beschouwd van de Amerikaanse oorlogsplannen. Hij was verantwoordelijk was voor de opbouw, organisatie en wereldwijde inzet van de Amerikaanse strijdkrachten. Marshall was een groot strateeg en werd door Franklin D. Roosevelt zeer gewaardeerd. Deze waardering kwam onder meer tot uiting door de benoeming tot 'General of the Army', de hoogste Amerikaanse militaire rang.

Strategie

Marshall pleitte voor een directe invasie van West-Europa. Dit leidde uiteindelijk tot D-Day in 1944. Marshall stimuleerde de enorme uitbreiding van de Army Air Forces, die een doorslaggevende rol speelde in de strategische bombardementen op Duitsland, de luchtsteun voor de grondtroepen en de omvangrijke logistieke operaties. George Marshall speelde een sleutelrol in de selectie van topcommandanten, waaronder Dwight D. Eisenhower en coördineerde de Amerikaanse oorlogsproductie en logistiek op wereldschaal.

China

Na de Tweede Wereldoorlog trachtte George Marshall in opdracht van president Harry S. Truman te bemiddelen tussen Chiang Kai-shek en de Chinese communisten. Deze poging bleef gewenst resultaat. Dankzij Marshall kwam er in 1946 wel een eenzijdige wapenstilstand van vier maanden van Chiang Kai-shek in Mantsjoerije. Tijdens deze wapenstilstand konden de communisten de spoorverbindingen naar het noorden van China verbeteren, hun troepen trainen en hun troepen opnieuw uitrusten. Dit leidde uiteindelijk tot de overwinning van de communisten in China.

Marshallplan

In 1947 werd George Marshall minister van Buitenlandse Zaken. In juni 1947 ontvouwde hij een economisch hulpprogramma voor de ernstig getroffen landen tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ook Nederland werd door de Amerikanen rijkelijk bedeeld met economische steun. Dit hulpprogramma kreeg de naam van de bedenker: het Marshallplan. De Verenigde Staten vreesden dat armoede en honger in Europa een voedingsbodem zouden vormen voor de invloed van de Sovjet-Unie. Bovendien was een welvarend Europa een noodzakelijke handelspartner voor de Amerikaanse industrie. Tussen 1948 en 1952 werd ongeveer 13 miljard dollar uitgegeven. Dat is vergelijkbaar met 150 miljard dollar in onze tijd. Nederland was naar verhouding een van de grootste ontvangers. Het geld werd vooral gebruikt voor de wederopbouw van de havens, infrastructuur en de modernisering van de landbouw.

Nobelprijs voor de Vrede

In 1953 werd George Marshall wegens het Marshallplan onderscheiden met de Nobelprijs voor de Vrede. Het bijzondere van het Marshallplan was, dat niet alleen aan de winnaars maar ook aan de verliezers, Duitsland, Italië en Japan, steun werd aangeboden. Ook aan de Sovjet-Unie en de Oost-Europese landen werd hulp aangeboden, maar dit aanbod werd door Jozef Stalin niet aanvaard. Hij was bang, dat de communistische Europese staten teveel onder kapitalistische invloed zouden komen te staan.

Minister van Defensie

George Marshall was aan het begin van de jaren vijftig minister van Defensie. Hij werd door president Harry S. Truman teruggeroepen uit zijn pensioen om de chaos binnen het ministerie van Defensie op te lossen. Zijn voorganger Louis Johnson had het vertrouwen van het Congres en de krijgsmacht verloren. Van 1950 tot 1951 gaf hij leiding aan de organisatie van het Amerikaanse leger, dat betrokken raakte bij de oorlogshandelingen in Korea. Marshall ondersteunde de strategische beslissingen van generaal Douglas MacArthur, maar verdedigde ook Truman's gezag toen MacArthur later werd ontslagen.

Overlijden

George Marshall overleed op 16 oktober 1959 op 78-jarige leeftijd na een periode van verslechterende gezondheid in het Walter Reed General Hospital in Washington D.C. Hij kreeg zijn laatste rustplaats op de nationale begraafplaats Arlington. Zijn dood leidde tot nationale rouw in de Verenigde Staten, waar hij werd herdacht als een van de grootste soldaten-staatsmannen van de twintigste eeuw.

PS

Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief schenken we regelmatig aandacht aan de beslissende momenten en belangrijkste personen in de Tweede Wereldoorlog. Lees Tweede Wereldoorlog: de Hoofdrolspelers als u meer wilt weten over de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog. George Marshall komt ook voor in onze interessante uitgave Tweede Wereldoorlog: de hoofdrolspelers.

Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail

Lees verder: meer Tweede Wereldoorlog

Tweede Wereldoorlog

'Tweede Wereldoorlog: de hoofdrolspelers' is de 'wie is wie' van deze oorlog. In deze publicatie nam Ruud van Capelleveen de belangrijkste personen op die een rol van betekenis speelden in dit wereldomvattende conflict. U kunt in deze biografiën snel de belangrijkste feiten opzoeken.
In 'Tweede Wereldoorlog: de hoofdrolspelers' van Ruud van Capelleveen treft u de biografieën aan van 165 mannen en vrouwen die in deze oorlog een beslissende rol speelden.
Tweede Wereldoorlog: de hoofdrolspelers


In 'Door de Nederlandse geschiedenis' vertelt Ruud van Capelleveen veel over de Nederlandse geschiedenis: over de moordenaar van Willem van Oranje, Balthasar Gerards, over raadpensionaris Johan van Oldenbarnevelt, die met prins Maurits in conflict raakte, over de invloed van koning Lodewijk Napoleon, die door zijn broer Napoleon Bonaparte aangewezen werd om de Franse belangen te dienen als koning over Nederland, over de Slavenhandel van de WIC en andere belangrijke episodes uit onze vaderlandse geschiedenis.
'Door de Nederlandse geschiedenis' is een bundeling van de beste artikelen van Ruud van Capelleveen over de geschiedenis van Nederland.
Door de Nederlandse geschiedenis

Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.