Kasteel Geldrop

Kastelen in Noord-Brabant

Kasteel Geldrop is al bekend uit het begin van de vijftiende eeuw; toen werd er gesproken van een huis met een voorburcht, maar het schijnt al in de veertiende eeuw te zijn gebouwd. Het kasteel was in de vijftiende eeuw in het bezit van de heren van Geldrop, die het kasteel in leen hadden gekregen van de hertog van Gelre. In die periode waren in deze streek de hertogen van Gelre nog heer en meester, maar al tegen het einde van de veertiende eeuw hadden de heren van Geldrop zich al onder de vlag van de hertog van Brabant geschaard, want ze streden in de slag bij Baeswiller samen met deze landsheer tegen 'die van Gelre'.

Heren van Horne

Niet alleen tijdens de twisten tussen Brabant en Gelre heeft kasteel Geldrop het nodige moeten incasseren, maar ook later, in de Tachtigjarige Oorlog, heeft het kasteel nog al wat schade opgelopen. In het midden van de vijftiende eeuw kwam kasteel Geldrop in handen van de heren van Horne. Dit geslacht bleef vele eeuwen lang eigenaar van het kasteel, maar het kasteel werd nauwelijks bewoond en raakte langzaamaan in verval. Omstreeks 1600 liet een lid van het geslacht van Horne, Amandus van Horne, de middeleeuwse gebouwen opknappen en ging zelf de woontoren bewonen. Deze gebouwen met de karakteristieke trapgevels vormen nu het middengedeelte van het kasteel zoals het er nu uitziet. Muurankers laten het jaartal nog zien.

Parma

Slechts gedurende een korte periode werd het kasteel de familie ontnomen. Dat was toen Willem van Horn in 1580 namens Parma werd onthoofd, omdat hij medeplichtig was geweest aan plannen om Parma gevangen te nemen. Zijn bezit werd toen geconfisqueerd. Maar al een jaar later kreeg de zuster van Willem het familie-eigendom weer terug. Tijdens de Tachtigjarige Oorlog was het kasteel omstreeks 1630 een tijdlang de residentie van de bisschop van Den Bosch, omdat hij die stad had moeten ontvluchten. In de zeventiende eeuw schijnt het kasteel jarenlang onbewoonbaar te zijn geweest nadat een fikse brand in 1650 veel schade had aangericht. De aangerichte schade werd in de jaren daarna in ieder geval weer hersteld.

Cornelis Pronk

De tekening van Cornelis Pronk, die uit 1732 dateert, laat duidelijk zien dat de middeleeuwse woontoren, slechts met een klein gebouw is verbonden met de overige gebouwen. Vermoedelijk was de toren een woontoren, die altijd apart heeft gestaan van de rest van de bebouwing, de voorburcht. Ook op een andere tekening uit het begin van de negentiende eeuw werd de kasteeltoren als vrijstaande toren afgebeeld.

Latere eigenaren

In 1769 werd kasteel Geldrop verkocht aan de Leidenaar Adriaan van Sprangh. Van een nicht van deze Van Sprangh vererfde het kasteel in 1828 op dr. Hubertus Paulus Hoevenaar. Tegen het einde van de negentiende eeuw laat de familie Hoevenaar niet alleen een landschapstuin aanleggen, maar ze liet ook het kasteel intens verbouwen. Helaas sneuvelde hierbij de ophaalbrug. Aan de westzijde werd een vleugel aangebouwd, waarin nu de trouwzaal zich bevindt.

Quarles van Ufford

De kleindochter van dr. Hoevenaar, Arnaudina Hoevenaar, trouwde in 1881 met mr. H.N.C. baron van Tuyll van Serooskerken. Hij was van 1883 tot 1912 burgemeester van Voorburg. Tot 1912 bleef dit echtpaar op het kasteel wonen. In 1924 overleed de baron op het kasteel. Zijn vrouw woonde tot haar dood in 1933 op het kasteel. Dit echtpaar had vier zonen. De derde zoon was getrouwd met jonkvrouw Carolina Quarles van Ufford (1887-1972). Ook zij woonde tot haar dood op het kasteel.

Stichting

In 1974 kocht de gemeente Geldrop het kasteel met de bedoeling er het gemeentehuis in te vestigen De gemeente liet het huis echter eerst restaureren. In 1995 werd kasteel Geldrop voor een symbolisch bedrag verkocht aan de stichting 'Stichting Kasteel Geldrop'. Deze stichting nam het beheer en de exploitatie van de gemeente over. Er kunnen huwelijken worden gesloten. Er is een oudheidkamer, een expositieruimte voor beeldende kunstenaars en een bibliotheek en iedere zondag kan het kleine museum in een aantal kasteelvertrekken worden bezocht. Er zijn ook mogelijkheden voor een rondleiding in en om het kasteel.

Ligging

Kasteel Geldrop ligt juist ten noorden van het oude centrum van Geldrop in een landschappelijk park aan de Mierloseweg.

PS

Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief schenken we veel aandacht aan kastelen. Lees Nederlandse kastelen: van motte tot buitenplaats als u meer wilt weten over de geschiedenis van Nederlandse kastelen en het leven op kastelen door de eeuwen heen.

Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail

Literatuur

Nederlands Adelsboek, jaargang 95 (2010).

Becx, Esther, Kastelengids van Noord-Brabant; Utrecht, Matrijs, 1999.

Dessing, R.W.C., en J. Holwerda; Nationale gids historische buitenplaatsen, Wormer, Uitgeverij Noord-Holland, 2012.

Eigen documentatie.

Lees verder over kastelen: meer kasteelinformatie

Kastelen Nederland

Met 'Nederlandse kastelen: van motte tot buitenplaats' heeft Ben Hendriks een zeer toegankelijke studie geschreven over de geschiedenis van Nederlandse kastelen en het leven op kastelen door de eeuwen heen.
Kastelen: Van motte tot buitenplaats


Met 'Kastelen in Nederland' laten wij u genieten van de rijkdom van onze vaderlandse geschiedenis en in het bijzonder van de prachtigste en interessantste kastelen en huizen in Nederland.
Dankzij de vele illustraties is de uitgave 'Kastelen in Nederland' ook een kijkspel. Hierdoor krijgt u niet alleen een goede indruk hoe het kasteel in het Nederlandse landschap staat, maar wordt u ook geattendeerd op de uiterlijke bouwkundige bijzonderheden.
Kastelen in Nederland

Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.