Kasteel van Gouda

Hollandsche IJssel

Op de oudste afbeelding van het kasteel van Gouda op een stadskaart van Jacob van Deventer uit 1559 is te zien dat het kasteel aan de Hollandsche IJssel bij de uitmonding van de rivier de Gouwe stond. Een voorloper van dit kasteel werd in de veertiende eeuw gebouwd in opdracht van Jan van Blois.

Middeleeuwen

Gouda had al een kasteel gekend. Dit kasteel moest na de moord op Floris V op last van de graaf van Holland worden afgebroken. Dit mottekasteel heeft in het centrum van de stad bij de Sint-Janskerk gestaan. In 1361 kocht graaf Jan van Blois grond aan de Hollandsche IJssel en liet een kasteel bouwen op deze strategische plek. Het kasteel stond op de plaats waar de Gouwe uitmondde in de Hollandsche IJssel. Daar bevond zich ook de ingang van de Haven. De schippers van de passerende schepen tol moesten betalen.

Jacoba van Beieren

Het door Jan van Blois gebouwde kasteel werd jarenlang gebruikt door Jacoba van Beieren. De beroemde gravin verbleef er enkele jaren tijdens haar conflict met Filips de Goede. Haar miskelk is te zien in Museum Gouda. Na Jacoba's dood vond in 1438 een stadsbrand in Gouda plaats. Hierbij werd ook een deel van het kasteel ernstig beschadigd. Het kasteel werd in drie bouwfasen opgetrokken en maakte deel uit van de stadsverdediging.

Tachtigjarige Oorlog

In 1572 nam Willem II van der Marck met de watergeuzen Gouda in. Hij verbleef na de inname van de stad enige tijd in het kasteel. Willem II van der Marck was berucht om zijn wreedheid en zijn felle haat tegen katholieke geestelijken. Hij was bijvoorbeeld betrokken bij de moord op de Martelaren van Gorcum. Bij dit incident werden negentien katholieke geestelijken in 1572 door de geuzen gedood.

Sloop

Later werd Willem II van der Marck beschuldigd van misdrijven en werd hij er korte tijd gevangen gezet. Vanwege de precaire situatie werd hij weer snel vrijgelaten. Korte tijd later werd het kasteel op last van Willem van Oranje uitgebreid met een bolwerk, maar enkele jaren later besloot het stadsbestuur de het kasteel af te breken. Al snel na dit besluit in 1577 werden enkele gebouwen gesloopt.

Huidige situatie

De sloop nam twee eeuwen in beslag. In 1808 werd de laatste toren, de Chartertoren, afgebroken. Van het kasteel is bovengronds niets bewaard. Wel zijn er kelders onder de Punt die mogelijk tot het kasteel behoorden. Het kasteel stond bij de huidige Havensluis in Gouda.

PS

Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief schenken we veel aandacht aan kastelen. Lees Nederlandse kastelen: van motte tot buitenplaats als u meer wilt weten over de geschiedenis van Nederlandse kastelen en het leven op kastelen door de eeuwen heen.

Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail

Lees verder over kastelen: meer kasteelinformatie

Kastelen Nederland

Met 'Nederlandse kastelen: van motte tot buitenplaats' heeft Ben Hendriks een zeer toegankelijke studie geschreven over de geschiedenis van Nederlandse kastelen en het leven op kastelen door de eeuwen heen.
Kastelen: Van motte tot buitenplaats


Met 'Kastelen in Nederland' laten wij u genieten van de rijkdom van onze vaderlandse geschiedenis en in het bijzonder van de prachtigste en interessantste kastelen en huizen in Nederland.
Dankzij de vele illustraties is de uitgave 'Kastelen in Nederland' ook een kijkspel. Hierdoor krijgt u niet alleen een goede indruk hoe het kasteel in het Nederlandse landschap staat, maar wordt u ook geattendeerd op de uiterlijke bouwkundige bijzonderheden.
Kastelen in Nederland

Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.